Over jonge kinderen die volwassen musiceren

Slechts zelden neem ik de tijd om naar het programma Pauw en Witteman te kijken, en daarvoor bestaat een hele reeks redenen, die er in het kader van deze site over Toonkunst niet toe doet. Soms wil ik, als ik tijdig van tevoren weet dat het thema muziek aan bod komt, wel een uitzondering maken op die inmiddels tot regel verheven afstandelijkheid.

Valentina Lisitsa in 2010.

Gisteren lieten de heren  een sublieme pianiste ─ Valentina Lisitsa (geb. 1973) ─ aan het eind van de uitzending een compositie van Frédéric Chopin (1810-1849) spelen, op een K.Kawai-vleugel, welk merk sedert 1986 in ons land beschikbaar is. Zij deed dat met een grandeur, die op alle fronten respect afdwong. Van dat ooit wonderkind is waarlijk iets terechtgekomen. Dat is echter bij lange na niet altijd het geval. De verwachting aan deze kant ─ althans bij de kennis van dit moment ─ is dan ook dat van de in korte bijdragen getoonde piepjonge pianoreusjes, er één ─ een meisje van vijf jaar ─ zal doorstoten naar de wereldpodia.
Eén van de andere gasten in de aflevering van PenW van woensdag 25 januari ─ een comedy-personage met de naam Tijl Beckand ─ was, terecht en in positieve zin, verbijsterd dat kinderen van die leeftijd zulke prestaties konden leveren. Vervolgens trok hij een vergelijking naar iemand die zo jong een volwassen rol in een film zou spelen. Weliswaar gaat elke vergelijking min of meer mank, maar in deze context diene men één onwrikbaar gegeven niet uit het oog te verliezen: wonderkinderen bestaan alleen op het gebied van schaken, wiskunde en muziek, en dat komt doordat deze drie één factor gemeen hebben: de abstractie. Je hoeft geen ─ eveneens door Tijl Beckand (geb. 1974) genoemde ─ intense levenservaring te hebben om op één van de drie hierboven genoemde terreinen, al heel jong, hoogwaardige prestaties te kunnen leveren. Wil je een indringende roman van enig literair niveau schrijven, dan gaat dat niet zonder zeer persoonlijke levens-pijn en dito vreugde in ruime mate te hebben ondergaan.

Tijl Beckand in mei 2010.

Een ander element in dit geheel is de vraag of iemand die nu als vijfjarige een pianowerk ten beste geeft, en dit op zijn dertigste op dezelfde manier doet, nog een aanvaardbaar uitvoerend kunstenaar is. Dat vijfjarige meisje op een video in PenW speelde een stuk van Papa Bach (1685-1750), en dat vergt technisch zo het één en ander, maar gevoelsmatig weer veel minder doordat de techniek hierin domineert.
Ooit was ik bij het optreden van een veertienjarige, die ook als wonderkind werd gepresenteerd: zij speelde het Vioolconcert van Felix Mendelssohn Bartholdy (1809-1847) ─ nee, zij trachtte een interpretatie van dat opus, en daaruit bleek dat haar optreden, op z'n zachtst gezegd, zeer prematuur was. Wat er van het meiske is geworden? Geen idee: ik ben haar naam sedertdien niet meer tegengekomen. Dat betekent niet dat ze nu niet een verdienstelijke violiste is geworden, maar bij de beteren hoort ze nog steeds niet. De omgeving van zulke wonderkinderen is echter maatgevend voor hun verdere ontwikkeling. Muziek spelen alleen is fnuikend. Die kinderen moeten ook en vooral kind zijn, anders worden het wonder(baar)lijke wezentjes die geheel en al wereldvreemd zijn en dat meestentijds ook blijven.

Thomas Mann als jongeman.

Men leze derhalve nog eens het verhaal Das Wunderkind uit 1914 [1] van Thomas Mann (1875-1955). De protagonist in die novelle kan weliswaar heel goed spelen, met speelgoed daarentegen kan hij niets beginnen.
__________
[1] Zo'n halve eeuw geleden is dit verhaal ─ samen met Das Eisenbahnunglück van dezelfde schrijver ─ op een langspeelplaat uitgegeven door Deutsche Grammophon, beide gelezen door Thomas Mann zelf.

Sjostakovitsj' Zevende Symfonie via BBC Radio 3

In het programma 'Radio 3 live in concert' van de Britse cultuurzender BBC Radio 3, waarvan op donderdag 19 januari een nieuwe aflevering zal worden uitgezonden tussen 20:30 uur en 23:00 uur onze tijd, kunt u niet alleen luisteren naar, onder meer, de Zevende Symfonie ─ Leningrad (1942) ─ van Dmitri Sjostakovits (1906-1975), maar ook naar een pauze-programma ─ Twenty minutes, tussen 21:00 uur en 21:20 uur onze tijd ─ vooraf gaande aan genoemde symfonie die onderwerp van gesprek zal zijn gedurende die twintig minuten.

Dmitri Sjostakovitsj. Schilderij van Michael Buter, Groningen, 2010. Tevens ©.

Het Royal Liverpool Philharmonic Orchestra speelt deze symfonie  en voor de pauze eerst nog twee andere moderne werken, onder leiding van Vasily Petrenko. Het concert wordt rechtstreeks uitgezonden vanuit de Philharmonic Hall in Liverpool.
Meer over deze symfonie valt te lezen in een artikel van zaterdag 8 mei 2010 op onze zustersite Cultuur in Groningen en omgeving.

Berlioz' Symphonie fantastique op Arte-tv

In de nacht van zondag 15 op maandag 16 januari presenteert Arte-televisie een concert met de Symphonie fastastique van Hector Berlioz onder leiding van Jos van Immerseel. Het concert begint om 00:50 uur en eindigt om 02:00 uur. Het orkest Anima Eterna voert het werk uit. Het is in 2010 opgenomen in het Cité des Congres de Nantes.
Voor een uitgebreide toelichting op dit opus kunt u terecht in een artikel dat op deze zelfde site is opgenomen op 19 juli 2008. Het gaat dan weliswaar niet om die uitvoering, maar wel een opname met hetzelfde ensemble en dezelfde Jos van Immerseel.
Dit concert zal door Arte-tv worden herhaald op in de nacht van donderdag 19 op vrijdag 20 januari, tussen 03:45 uur en 04:45 uur.

Fagotconcert van André Jolivet op BBC Radio 3

BBC National Orchestra of Wales
In het programma Afternoon on 3 van de Britse cultuurzender BBC Radio 3 kunt u ─ als tweede onderdeel van het uit vier onderdelen bestaande concert ─ door het BBC National Orchestra of Wales onder leiding van Pascal Rophe ─ luisteren naar het Concert voor fagot en orkest van de Franse componist André Jolivet (1905-1974), die zich op allerlei fronten nadrukkelijk heeft ingezet voor de Franse cultuur. Hij is er onder meer in geslaagd de meer tradtionele muzikale vormen van symfonie en concerto te combineren met de nieuwere vormen van georganiseerd geluid van Edgard Varèse (1883-1965).
Solistische medewerking wordt verleend door de eerste fagottist van het orkest in kwestie: Jaroslaw Agustiniak.

Meer fagotconcerten dan we vermoeden
Fagotconcerten bestaan niet, zoals vooral concerten voor piano met begeleiding, in een schier oneindige hoeveelheid, maar het blijken er toch veel meer te zijn dan men ─ als niet-fagottist ─ kan ophoesten. Het beroemdste concert in die categorie is ongetwijfeld dat van Mozart, uit 1774, gevolgd door dat van Johann Christian Bach.
In een Frans standaardwerkje over blaasinstrumenten is een bekorte lijst van composities in de betreffende categorie opgenomen. Tussen de bekendere namen ─ zoals de twee bovengenoemde en die van Boismortier, de Belg Meulemans, Vivaldi en Weber  ─  komen we ook nog die van Bourgault-Ducoudray, Growlez, Kazacsay, Mazellier, Pauer en Schoemaker tegen, evenals een hele reeks andere.
____________
Afbeelding: Gedenkplaat aan het huis nummer 59 in de rue de Varenne, 75007 te Parijs.

NDR Kultur: Radioportret van dirigent Günter Wand

In het programma Das musikalische Selbstporträt van de Duitse regionale radiozender NDR Kultur wordt op vrijdag 6 januari, tussen 20:05 uur en 22:00 uur, een muzikaal zelfportret uitgezonden van de Duitse dirigent Günter Wand (1912-2002).
Deze musicus die tot op zeer hoge leeftijd is blijven werken, heeft vooral naam gemaakt als Bruckner-specialist, al zijn er, verspreid over diverse delen van de wereld, critici te vinden die het daarmee in het geheel niet eens zijn. Maar dat geldt evenzeer met betrekking tot de opvattingen die Günter Wand koesterde aangaande de interpretatie van Beethoven- en Schubert-symfonieën.

Vaughan Williams' A Sea Symphony op Radio 4

In het Nachtconcert dat de Avro direct na middernacht ─ tussen 00:02 uur en 01:30 uur zal uitzenden in de nacht op dinsdag 3 januari 2012 ─ zal uitzenden, speelt het Deens Nationaal Symfonieorkest onder leiding van Michael Schönwandt, de Symfonie nr. 1, A Sea Symphony voor sopraan, bariton, koor en orkest uit de jaren 1903-1909, op teksten van de Amerikaanse dichter Walt Whitman (1819-1892), van de Engelse componist Ralph Vaughan Williams (1872-1958), één van die Britse muziekmeesters die enerzijds hoog werd geëerd ─ mede vanwege de nationalistische elementen in zijn muziek, maar tegelijkertijd, vanzelfsprekend door anderen ─ enorm werd verguisd.

Vocale medewerkenden zijn:
Anna Prohasak, sopraan
David Wilson-Johnson, bariton
Vocaal Ensemble en Concertkoor van de Deense Radio

Maartje Stokkers zorgt voor de prensentatie.
_________
Afbeelding: Kop van het standbeeld van de componist in het centrum van Dorking.

Men wenst ons een muzikaal goed jaar 2012

Hoewel ik zelf geen enkel gevoel voor dergelijke tradities heb en me nooit door de kalender laat dwingen tot uitspraken en/of gezegden, besef ik wel dat sommige wenskaarten (maar dan ook echt sommige, aangezien het gros van een pijnlijke kitschigheid getuigt) eruit springen.
Fotograaf/filmer Feiko van der Veen in Groningen stuurde mij/ons deze, die heel goed op een muzieksite past:

Nu de huidige Nederlandse regering, bestaande uit cultuurbeulen, die menen er langs alle wegen voor te moeten zorgen onze (muziek)cultuur om zeep te helpen, zal menigeen een goede wens kunnen gebruiken. De diepst denkbare verachting voor diverse der verantwoordelijke beulen wordt er bij ons echter in het geheel niet minder op; integendeel: deze heeft er nog een extra dimensie bij gekregen als gevolg van de extremistische hoovaardij waaronder al die wereldvreemden en machtsbezetenen gebukt gaan.

Jongedame met gitaar uit satirisch blad Punch

Aangezien heden de sterfdag wordt gememoreerd van de Britse auteur William Makepeace Thackeray (1811-1868), heb ik uit zijn vele bijdragen aan het Engelse satirische tijdschrift Punch een voorbeeld gekozen waarin hij een ets van een musicerende jongedame in genoemd blad heeft laten opgenomen, met enkele regels ter verklaring.

"Hanglina's pictur was kindly presented to me by Countess B., her mamma, though of coarse I paid for it. It was engraved for the Book of Bewty this year : and there is a proof of the etching :─

Bijdrage aan het satirische tijdschrift Punch, door

William Makepeace Thackeray (1811-1868).

With such a perfusion of ringlits I should scarcely have known her─but the ands, feat, and i's, is very like. She was painted in a gitar supposed to be singing one of my little melladies ; and her brother Southdown, who is one of the New England poits, wrote the follering stanzys about her :

 LINES UPON MY SISTER'S POTRAIT

BY THE LORD SOUTHDOWN

. . . . . . . . . ."

Benjamin Britten: A ceremony of carols op BBC R3

De Britse componist, die kennelijk voor meer van zijn landslieden tegelijkertijd werd aangezien, en hetgeen in zijn familienaam terug te vinden is: Benjamin Britten (1913-1976) ─ vooropgesteld dat de uitdrukking nomen est omen juist is ─, componeerde in 1942 A ceremony of carols, opus 28. Die compositie zal op maandag 19 december worden uitgevoerd door het Choir of Trinity College, Cambridge, met medewerking van harpiste Sally Price en tenor Alan Clayton.

Gebrandschilderd raam in de Church of St Peter and 
St Paul in Aldeburgh, gerealiseerd door John Pope,
 ter nagedachtenis van Benjamin Britten.

Deze muziek zal live te beluisteren zijn in het programma van de Britse cultuurzender BBC Radio 3, in het programma Radio 3 live in concert, vanuit St. John's Smith Square in Londen.
In de pauze, van 21:10 uur tot 21:30 uur, wordt een aflevering van het programma Discovering music gepresenteerd, waarin het thema deze keer de Saint Nicolas Cantata uit 1948 van dezelfde componist zal zijn. De tekst daarvoor stamt Eric Crozier (1914-1994), theaterdirecteur en librettist.

Borodins Tweede Symfonie in 'Afternoon on 3'

In het programma Afternoon on 3 van de Britse cultuurzender BBC Radio 3 kunnen we op donderdag 15 december, tussen 15:00 uur en 17:30 uur, luisteren naar onder meer één van de meest grandioze werken uit het symfonische repertoire binnen de muziekgeschiedenis: de Symfonie nr. 2 in b bleine terts, gecomponeerd in de periode 1869-1876 [1], van de Russische meester Aleksandr Borodin (1833-1887).

Aleksandr Borodin, Tekening van Elzo Smid,
Groningen, 1987. Collectie Heinz Wallisch.

Uitvoerenden zijn de leden van het BBC Scotttish Symphony Orchestra, onder leiding van Martin Brabbins. De opname van het concert vond plaats in de City Hall van Glasgow.
Voordat de Borodin-symfonie te horen zal zijn, wordt werk van twee andere componisten gespeeld: Drie stukken van Claude Debussy (1862-1918) ─ Ce qu'a vu le Vent d'Ouest; La fille aux cheveux de lin; Les sons et les parfums ─ in een orkestratie van de Engelse componist Colin Matthews (geboren 1946), gevolgd door de Suite voor altviool en orkest uit 1934 van Ralph Vaughan Williams (1872-1958). Solist is de altist Lawrence Power.
__________
[1] Nikolaj Rimski-Korsakov (1844-1908) en Aleksandr Glazoenov (1865-1936) hebben deze symfonie later bewerkt.

Berlioz' L'enface du Christ heden op BBC Radio 3

De Britse cultuurzender BBC Radio 3 presenteert hedenavond, in het programma Radio 3 live in concert, live vanuit de St. David's Hall in Cardiff ─ tussen 20:30 uur en 23:00 uur onze tijd ─ , het oratorium L'enfance du Christ, opus 25, uit de jaren 1853-1854  van Hector Berlioz (1803-1869). De componist heeft de tekst van het oratorium zelf geschreven.
Uitvoerenden zijn het BBC National Chorus and Orchestra of Wales onder leiding van Thierry Fischer. Vocaal-solistische medewerking zal worden verleend door Anna Stephany, mezzosopraan; Barry Banks, tenor; en Vincent le Texler, bas.
__________
Afbeelding: Componist Hector Berlioz in 1845. Lithografie van August Prinzhofer. Berlioz vond dat hier sprake was van een goede gelijkenis. 

Charles Hazlewood: met kerkklokken musiceren

De Britse televisiezender BBC Four presenteert op woensdag 7 december een documentaire met de prikkelende titel; Come bell ringing with Charles Hazlewood. Daarin probeert hij, samen met 'opgeroepen' mensen, om muziek te maken met behulp van kerkklokken. Het zij gezegd dat dat iets anders is dan muziek maken door middel van een carillon, dat veelvuldig op enigerlei wijze aan een kerk is verbonden.

Charles Hazlewood, veelzijdig musicus. (Foto BBC Four)

Al twaalf eeuwen worden gelovigen via het luiden van kerkklokken opgeroepen om ter kerke te gaan, tevens worden deze klokken geluid om erop te wijzen dat iemand is gestorven.
Daarnaast mogen we niet uit het oog en oor verliezen dat deze klokken tot een heel oude categorie muziekinstrumenten behoren. 
Al eerder heeft deze dirigent de aandacht op zich weten te vestigen door een oproep, samen met hem klompendansen uit te voeren. Flasmob clog dancing werd dat genoemd; op onze zustersite Muziek en mensen hebben we daar toen aandacht aan besteed.
De documentaire zal op genoemde zender de ether ingezonden worden vanaf 22:00 uur onze tijd; de film duurt een uur. Een herhaling zal worden uitgezonden in de nacht van woensdag 7 op donderdag 8 december, vanaf 02:00 uur onze tijd.
__________
NASCHRIFT 31 december: In de nacht van 31 december 2011 op zondag 1 januari 2012 presenteert BBC Four deze film nogmaals: tussen 00:20 uur en 01:20 uur onze tijd.

Mezzo-tv vannacht: Eerbetoon aan Nino Rota

Componist Nino Rota.
Foto: filmsite IMDb.

Op het moment dat maandag 5 december overgaat in dinsdag 6 december, begint op de Europese muziekzender Mezzo-tv een Eerbetoon aan de Italiaanse componist Nino Rota (1911-1979). Dat programma, voorgesteld door Richard Galliano, duurt tot 01:35 uur.
Nino Rota werd in 1911 te Milaan geboren. Hij kreeg compositielessen van diverse vooraanstaande Italiaanse meesters. In 1929 voltooide hij zijn studie Compositie bij Alfredo Cassella (1883-1947), de voor ons bekendste van die meesters. Vanaf 1939 doceerde Rota aan het Conservatorium in het Zuid-Italiaanse Bari, waarvan hij elf jaar later directeur werd. Nino Rota componeerde opera's, symfonieën, orkestwerken, kamermuziek, pianostukken en veel filmmuziek. Zijn werk in die laatste context heeft vele oren bereikt van de liefhebbers van het omvangrijke cinematografische oeuvre met als hoofdtitel The Godfather.

NDR-Soirée: Een feest voor Sofija Goebaidoelina

Sofija Goebaidoelina op een foto uit 1981.

Van Soirée, dat onderdeel vormt van de vaste programmering van de Duitse regionale radiozender NDR Kultur, wordt op zondag 4 december een nieuwe aflevering de ether ingestuurd. Protagonist deze keer is de Russische componiste Sofija Goebaidoelina (geb. 1931), die op 24 oktober jongstleden tachtig jaar is geworden.
Ter gelegenheid daarvan speelde de NDR Radiophilharmonie ─ onder leiding van Eivind Gullberg Jensen ─ werken van Arvo Pärt (*1935), Johann Sebastian Bach (1685-1750) en van Sofija Goebaidoelina.
Medewerking wordt verleend door het Knabenchor Hannover en hert Ensemble Resonanz onder leiding van Reinbert de Leeuw.

Gods componist: Tomás Luis de Victoria

BBC Four-television vertoont op vrijdag 2 december, tussen 21:00 uur en 22:00 uur onze tijd, de documentaire Gods composer, over de Spaanse muziekmeester Tomás Luis de Victoria. Hij werd in 1549 te Sanchidrián (Ávila) geboren. Al heel jong vertrok Tomás naar Rome om aldaar te studeren. Daarna werd hij priester en trad hij toe tot de monniksorde der Oratorianen. Als we goed naar dat begrip kijken, is de weg naar muziek niet ver.
In 1586 keerde de man terug naar zijn geboorteland, waar hij in dienst trad van Maria van Spanje. Hoewel we niet weten of hij bij Giovanni Battista da Palestrina heeft gestudeerd, vertonen zijn polyfone werken sterke verwantschap met diens muziek. Mede vanwege het feit dat hij gedurende de contrareformatie leefde, is zijn werk voornamelijk vocaal, en religieus getint: we vinden flink wat missen en motetten. Zijn Requiem uit 1605 wordt heden ten dage nog uitgevoerd.
De man Gods en dienaar van Santa Cäcilia overleed op 20 augustus 1611 in Madrid. We komen zijn naam eveneens tegen in de Italiaanse versie: Tommaso Luigi da Vittoria.

The Sixteen zingen Victoria

The Sixteen o.l.v. Harry Christophers. Foto: BBC Four-tv.

Deze documentaire maakt deel uit van een hele reeks waarin Simon Russell Beale zijn speurtocht naar religieuze muziek voortzet. We krijgen muziek van de componist in kwestie te horen, gezongen door The Sixteen onder leiding van Harry Christophers.
De uitzending wordt herhaald in de nacht van vrijdag 2 op zaterdag 3 december, vanaf 03:30 uur.

Charles de Wolff overleden: slordige berichtgeving

In de berichtgeving over het overlijden van dirigent/organist Charles de Wolff (1932-2011) hebben we heel wat slordigheden en regelrechte omissies aangetroffen. Zo meldde een televisiezender dat De Wolff in 1980 (met het in die dagen eigen orkest: NFO) de Krönungsmesse van Mozart had uitgevoerd, ter gelegenheid van de inhuldiging van Beatrix von Lippe Biesterfeld tot Koningin der Nederlanden. Daarbij ging het echter om een uitvoering met het Concertgebouw Kamerorkest.

Charles de Wolff met zijn toen nog onafscheidelijke sigaret.
Foto genomen door Jarko Aikens, NFO Groningen, 1984.

In de necrologie die maandag 28 november in NRC/Handelsblad is verschenen, werd geen gewag gemaakt van het feit dat De Wolff meer dan een kwart eeuw het Noordelijk Filharmonisch Orkest als dirigent had geleid: eerst ─ tijdens de periode Roelof Krol ─ als één der gastdirigenten, vanaf 1966 als vaste dirigent, benoemd "voor het leven". Daar kwam echter een einde aan toen zijn ensemble in 1989 ─ door de Haagse overheid gedwongen ─ ging fuseren met het Frysk Orkest en er daarna voor de drie noordelijke provincies nog één ensemble bestond: het grootste regionale orkest van ons land ─ toen met 102 musici ─ dat Noord Nederlands Orkest ging heten.
Vooral delen van de Friese musici hadden al eerder te kennen gegeven niet onder De Wolff te willen spelen. Dat was heel duidelijk geworden toen de beide ensembles vanaf 1986 grote projecten samen gingen uitvoeren. Zelfs vervangen als plotseling een collega ziek werd en De Wolff het concert gemakkelijk had kunnen overnemen, wilden 'de Friezen' hem niet. Opvallend was dat in diezelfde periode bij ziekte van orkestleden in Groningen, tal van musici uit het Frysk Orkest zonder enig probleem kwamen remplaceren, ook als De Wolff wel op de bok stond.
Ik heb het meer dan eens meegemaakt dat in de pauze zo'n musicus in de dirigentenkamer met Charles de Wolff kwam overleggen over bepaalde moeilijke passages in hetgeen na de pauze nog moest worden gespeeld.
Tevens was De Wolff vanaf 1961 dirigent van het Toonkunstkoor Bekker te Groningen, en dat bleef hij nadat zijn gastdirigentschap met het orkest in Groningen werd omgezet in een vaste verbintenis.

Gustav Mahlers Negende Symfonie op BBC Four

Op vrijdag 25 november wordt door de Britse televisiezender BBC Four de registratie uitgezonden van de uitvoering van de Negende Symfonie in D grote terts, gecomponeerd in de jaren 1908-1909, van Gustav Mahler (1860-1911), gespeeld door het Radio Sinfonieorchester Stuttgart onder leiding van Roger Norrington, tijdens een van de BBC Proms in de zomer van 2011 in de Albert Hall te Londen.

Dat concert was het laatste optreden van Roger Norrington met het orkest van Stuttgart. Hij vervolgt zijn carrière, na vijf jaar met dat ensemble, in Zwitserland bij het wereldvermaarde Zürcher Kammerorchester.
Hoewel het ongebruikelijk is om na de laatste noten van Mahlers Negende een toegift te spelen, sprak de dirigent na afloop even tegen het publiek en zei hij, voor deze gelegenheid met die traditie te willen breken, en een elegie te willen laten spelen van een grote Engelse meester, die dat stuk heeft gecomponeerd in hetzelfde jaar als die Negende van Gustav Mahler gereedgekomen is: Elegy van Edward Elgar (1857-1934).
Het Prom-concert via BBC Four zal worden herhaald in de nacht op zaterdag 26 november, vanaf ongeveer 02:00 uur.
Voor nadere info en een toelichting op deze symfonie kan men terecht in een artikel dat is gepubliceerd op 10 januari 2007 op de fin de siècle cultuurwebsite All art is quite useless van Rond1900.nl, onder de titel Vaarwel aan een leven en aan een cultuurtijdperk.

BBC Four-documentaire: Op zoek naar Summertime

Billie Holiday.

BBC Four-tv presenteert op woensdag 23 november een documentaire over het nummer Summertime uit de opera Porgy and Bess uit 1935 van de Amerikaanse componist George Gershwin (1898-1937). Onder meer komen daarin aan de orde de twee verschillende versies, zoals die werden voorgesteld door Billie Holiday (1915-1959) en door Janis Joplin (1943-1970). 
Het is wijd en zijd bekend dat dit nummer ─ dat zo gemakkelijk in het gehoor ligt en dat eveneens heel gemakkelijk voor adaptatie in aanmerking komt.

Janis Joplin.

Dat is in de loop der decennia dan ook veelvuldig gebeurd in allerlei stijlen en voor tal van bezettingen, van klassiek, via jazz tot en met pop-versies.
De uitzending zal worden gerealiseerd via bovengenoemde Britse televisiezender, tussen 22:00 uur en 23:00 uur. Meestentijds worden dergelijke documentaires binnen niet al te lange tijd door een andere, dan wel dezelfde BBC-televisiezender herhaald.

Modest Moessorgski: Nacht op de kale berg

Vladimir Stas(s)ov in 1900,
geschilderd door Ilja Rjèpin.

In de aflevering van het programma NTR Podium, welke op maandag 21 november, 's avonds om 23:55 uur begint en eindigt omstreeks 00:15 uur in de nacht op dinsdag 22 november, wordt de registratie uitgezonden van de oorspronkelijke versie van het orkestwerk Nacht op de kale berg uit 1867 van Modest Moessorgski (1839-1881). Het stelt een heksendans voor tijdens de zonnewende op de berg Triglav. Het stuk is opgedragen aan cultuurcriticus en muziekessayist Vladimir Stas(s)ov (1824-1906).
Deze versie werd gespeeld tijdens de ZaterdagMatinee van 12 maart dit jaar, door het Radio Filharmonisch Orkest onder leiding van James Gaffigan.
Een documentaire over Nacht op de kale berg wordt in ieder geval uitgezonden door de digitale televisiezender Cultura 24, op donderdag 24 november tussen 23:00 uur en 23:21 uur. Daarin bezoekt Hans Haffmans enige mensen die van deze compositie op geheel eigen wijze een versie presenteren.
Eventuele herhalingen daarvan op het digitale kanaal zullen, in voorkomend geval, te vinden zijn in de Programmagegevens op de website van de zender in kwestie.

Duo Severijn treedt op met Geniaal of gestoord?

Een veelzijdig duo
Musica Antiqua Nova presenteert op zaterdag 19 november het laatste concert van 2011 in het seizoen 2011/2012, zoals gebruikelijk in de Lutherse Kerk te Groningen. Daarin treedt het duo Severijn op met het programma Geniaal of gestoord?

Severijn werd opgericht in 1998 door de tweeling Judith en Tineke Steenbrink. Laatstgenoemde speelt orgel en klavecimbel, de andere helft van het eeneiige stel heeft de viool als instrument.

Muzikale achtergronden
Sedert het bovengenoemde jaartal vormen de beide vrouwen een officieel duo, maar hun muzikale achtergrond bestaat sinds hun vroegste jeugd: doordat ze in een muzikaal gezin zijn opgegroeid met een groot huis waarin diverse instrumenten verspreid waren opgesteld ─ harp, accordeon, cello en een Gaveau-piano ─ en de menselijke stem eveneens als instrument werd ingezet, was het scala aan mogelijkheden zeer gevarieerd.Het seizoensprogramma van MAN vermeldt dat de muziek "direct bij je binnen" dringt en je "niet meer loslaat". Muzikale ideeën volgen elkaar zodanig op dat de indruk zou kunnen ontstaan geen van de onderdelen met de andere te maken heeft. Een spannend avontuur!

Bloemsierkunst
De vaste bezoekers van de concerten van Musica Antiqua Nova in de Lutherse Kerk in Stad zullen hebben vastgesteld dat er op de linker hoek van het podium steeds een staaltje bloemsierkunst is geplaatst. Beeldend kunstenares Joukje Pees verzorgt dit element.
Hoewel het in eerste instantie de bedoeling is dat mensen naar muziek komen luisteren, is zo'n opfleurend element altijd welkom.
In de Lutherse kerk van Groningen zijn de gebrandschilderde ramen eveneens een lust voor het oog, al komen die slechts tijdens gebeurtenissen overdag tot hun recht, vooral als de zon schijnt.